Оролцогчид экспортын кластеруудын санхүүгийн сорилтууд, арьс ширний кластерын хөгжил, Европын Холбоо зэрэг бүс нутгийн кластер хамтын ажиллагаа болон экспортын санхүүжилтийн жишээ, мөн Монгол Улсад хэрэгжиж буй экспортлогчдод зориулсан санхүүжилтийн бодлого, дэмжлэгийн үйлчилгээний талаар, тэр дундаа факторингийн үйлчилгээний ач холбогдлыг онцлон санал бодлоо хуваалцав.

Энэхүү хэлэлцүүлэгт дараах байгууллагуудын төлөөлөл оролцов:

Төрийн байгууллагууд — Монголбанк, Хөгжлийн банк, Санхүүгийн зохицуулах хороо, Хөрөнгө оруулалт, худалдааг дэмжих агентлаг, Эдийн засгийн хөгжлийн яам, Монголын хөдөө аж ахуйн бирж, УИХ-ын гишүүн Ж.Бат-Эрдэнийн ажлын алба;

Санхүүгийн байгууллагууд — Хаан банк, Капитрон банк, Төрийн банк, Монголын банкны холбоо;

Хувийн хэвшил ба кластеруудын төлөөлөл — ITDM төсөл, МҮХАҮТ, МЭКC, арьс шир, гоо сайхан, текстиль, тэмээний сүүний салбарын кластерууд.

Хэлэлцүүлгийн гол агуулга дараах байв:

- Одоогийн мөнгөний бодлогын хүрээнд илүү төрөлжсөн, хүртээмжтэй санхүүгийн хэрэгслүүдийн шаардлага;

- Уул уурхайгаас бусад экспортын хоёр оронтой өсөлтийн зорилт болон экспортын даатгалын бүтээгдэхүүн хөгжүүлэх асуудал;

- Салбарын өнцгөөс, ялангуяа арьс ширний кластерын хөгжлийн ахиц, сорилтууд;

- Худалдаатай холбоотой хууль тогтоомжид “кластер”-ын тодорхойлолт дутмаг, тодорхой бус байгаагийн асуудал;

Бизнес болон хэрэглэгчийн түвшинд - санхүүгийн боловсролын зөрүү, дутагдал;

- “Цагаан алт” зэрэг хөтөлбөрийн зээлийн хүрээг өргөжүүлэх шаардлага;

- МЭКН-ийг экспортын кластеруудын бодлого, зохицуулалтын төв цэг болгон төлөвшүүлэх чиглэл.

Хэлэлцүүлгийн үеэр гарсан олон талт байр суурийг стратегийн аргаар чиглүүлэн, тодорхой чиглэлүүд болон бодьтой санал санаачилгад нэгтгэв.

Цаашид хэлэлцүүлгийг үргэлжлүүлж, гарсан санаачилгуудыг бодит үйл ажиллагаагаар баталгаажуулах төлөвтэй байна.

English:

Access to Export Finance for Clusters – Roundtable Discussion

The first major roundtable on export finance for Mongolian clusters and SMEs was successfully held on September 19, 2025, bringing together policymakers, licensing authorities, financial institutions, implementers, and manufacturers to discuss key challenges and explore joint solutions.

Participants shared insights on the financial challenges faced by export clusters, the development of the leather cluster, examples of cluster cooperation and export financing in regions such as the European Union, and current Mongolian financing policies and support services for exporters, with particular emphasis on factoring services.

The event gathered representatives from:

Government — Bank of Mongolia, Development Bank of Mongolia, Financial Regulatory Commission, Investment and Trade Agency, Ministry of Economic Development, Mongolian Agricultural Commodity Exchange, and the Office of MP J. Bat-Erdene;

Financial institutions — Khan Bank, Capitron Bank, State Bank, and the Mongolian Banking Association;

Private sector and clusters — ITDM project, MNCCI, MECN, and sector clusters for leather, cosmetics, textile, and camel milk.

Key discussion points included:

- The need for more diverse and accessible financial mechanisms under the current monetary policy;

- Double-digit non-mining export growth targets and the development of export insurance products;

- Sector perspectives and challenges, especially in the leather cluster;

- Legal gaps in defining “clusters” in trade-related legislation;

- Gaps in financial literacy at both business and consumer levels;

- Expansion of financing instruments such as the “Tsagaan Alt” and similar program loan;

- Positioning MECN as a central policy and coordination hub for export clusters.

Strategic moderation ensured that diverse perspectives converged into concrete directions and actionable insights, playing a key role in the event’s success. Follow-up discussions and actions are expected to build on this foundation.

Кластеруудын Экспортын Санхүүжилтэд Хандах Боломж – Хэлэлцүүлэг болов.